ورود موقت کالا رویه ای است که از طریق آن می توان انواع کالاها را برای دوره ای مقرر به داخل کشور وارد کرد، در حالی که از پرداختِ حقوق تعلق گرفته به ورود قطعی، معاف شوند.
در رویه واردات قطعی، کالاها برای مصرف به طور دائم به کشور وارد می شوند و تمام هزینه ها برایشان پرداخت می شود. ولی در حالت ورود موقت، واردکننده از پرداخت این تعهدات معاف شده است.
با این حال، تشریفات گمرکی برای تمامی کالاها، چه ورود موقت و چه ورود قطعی، اجرا می شود، و company تنها با تنظیم و ارسالِ اظهارنامه صورت می گیرد. البته، براساس بخشنامه گمرکی، کالاهایی که برای ورود موقت به تأمین ارز نیاز نداشته باشند، مشمول ضوابط ثبت سفارش نمی شوند.
برایورود موقت کالا، صاحب کالا یا نماینده قانونی تضمین می دهد، طی زمانی که در پروانه مشخص شده است، کالای خود را از طریق مجاز از کشور خارج کند.
محموله های گمرکی ممکن است به منظورهای زیر به طور موقت وارد شوند:
- برای شرکت در نمایشگاه ها و جلسات بین المللی
- برای تجهیز پروژه های عمرانی؛ مانند ماشین آلاتِ مورد نیاز برای راه سازی و جاده سازی
- برای پردازش، بررسی، فرآوری، تعمیر یا تکمیلِ کالاهای صادراتی
سیستم ورود موقت ATA
در سیستم ATA ، کالا برای مدت محدود، بدونِ الزام پرداختِ تعهدات و مالیات ورود، به یک منطقه آورده می شود. در این حالت، کالاها ممکن است جهتِ تعمیر شدن، تولید و بسته بندی، حضور در نمایشگاه، یا به عنوان ابزارِ کار … به صورت اِی.تی.اِی وارد شوند. سیستم ATA از نظر بین المللی دارای ارزش تضمین شده است و از روش های معتبر برای واردات محصول به شمار می رود. در ایران، اتاق بازرگانی مرجع صادرکننده ی دفترچه ATA است.
ورود موقت چه مراحلی دارد؟
در ورود موقت، کالایی از مبدأ صادرکننده، برای مدتی مشخص و به شرط ارسال مجدد، به مقصد واردکننده فرستاده می شود. بدین شکل، برای ورود موقت می توان مراحل زیر را در نظر گرفت:
- درخواست گواهی ATA از انجمن تأیید شده توسط کشور صادرکننده
- اخذ تضمین از کشور واردکننده
- ارائه گواهی تأیید شده به گمرک
- بررسی کالا و گواهی ارائه شده جهت ترخیص
مراحل ترخیص کالای ورود موقت
صاحب یا نماینده کالا باید موافقت گمرک ایران را برای ورود موقت دریافت کند. پس از تنظیم اظهارنامهی ورود موقت برای کالا، عملیات تطبیق اسناد و ارزیابی محموله صورت می گیرد، و ترخیصکار تضمین می دهد کالا را ظرف مدت مشخص از کشور خارج کند.
- تنظیم و ثبت اظهارنامه
- احراز هویت
- ثبت شدن اظهارنامه در کوتاژ
- مراجعه به واحد صدور پروانه و تعیین ارزیاب توسط سیستم ارزیابی
- ارزیابی و ارزش گذاری کالا
- امور مالی جهت اخذ تضمین
- دریافت امضاء کارشناس ارزیابی
- دریافت امضاء پروانه و اظهارنامه از مسئول سرویس ارزیابی
- انجام تشریفات خروج کالا از گمرک
ورود موقت ATA برای چه مدت است؟
همان طور که پیش تر عنوان شد ورود موقت به دلایل مختلفی انجام می شود، و در نتیجه، مدت زمان آن نیز متفاوت خواهد بود. برای مثال، اگر کالا برای حضور در نمایشگاه وارد شده باشد، ممکن است این مدت تا یک ماه، و اگر برای تجهیز پروژههای عمرانی باشد ممکن است تا چندین سال نیز طول بکشد. همچنین، مدت زمان پروانه های ورود موقت قابل تمدید نیز می باشد.
از طرف دیگر، امکان قطعی نمودن پروانه ورود موقت نیز در سامانه جامع تجارت فراهم شده است که با ثبتِ درخواست و طی شدنِ مراحل اداری قابل انجام است.
تفاوت ورود موقت کالا با ورود موقت برای پردازش چیست؟
ورود موقت کالا و ورود موقت برای پردازش دو رویه متفاوت گمرکی هستند و نباید این دو عنوان را به جای یکدیگر به کار برد. در ورود موقت عادی، کالا برای استفاده موقت وارد قلمرو گمرکی میشود و باید در مهلت تعیینشده، بدون ایجاد تغییر در ماهیت آن، از کشور خارج شود. تغییرات ناشی از استهلاک طبیعی کالا در این رویه استثنا محسوب میشود.
در ورود موقت برای پردازش، کالا با هدف انجام فعالیتهایی مانند ساخت، تکمیل، فرآوری یا تعمیر وارد کشور میشود و محصول بهدستآمده باید مطابق ضوابط مربوطه صادر شود. بنابراین نوع فعالیتی که قرار است روی کالا انجام شود، یکی از مهمترین عوامل تعیینکننده رویه گمرکی مناسب است.
تضمین در ورود موقت کالا چگونه تعیین میشود؟
یکی از موضوعات مهم در ورود موقت، تضمینی است که برای اطمینان از انجام تعهدات گمرکی دریافت میشود. میزان و نوع تضمین به نوع کالا، رویه مورد استفاده و مقررات مربوط به آن بستگی دارد و صاحب کالا باید پیش از شروع تشریفات، شرایط تعیین تضمین را بررسی کند.
تضمین تا زمانی که پروانه ورود موقت به شکل صحیح تسویه نشده باشد، اهمیت خود را حفظ میکند. بنابراین صرف خارج کردن کالا از کشور بهتنهایی کافی نیست و باید اسناد و سوابق مربوط به خروج کالا نیز در فرآیند گمرکی ثبت و پروانه تسویه شود. پس از احراز انجام تعهدات، موضوع ابطال یا آزادسازی تضمین طبق مقررات پیگیری خواهد شد.
تسویه پروانه ورود موقت کالا چگونه انجام میشود؟
تسویه پروانه یکی از مراحل پایانی ورود موقت است و پس از تعیین تکلیف کالا انجام میشود. صاحب کالا باید در مهلت مقرر، کالا را طبق شرایط پروانه از کشور خارج کند یا در مواردی که قانون اجازه میدهد، از روش دیگری برای تسویه تعهد استفاده کند.
مطابق آییننامه اجرایی قانون امور گمرکی، برای تسویه پروانه ورود موقت روشهایی مانند تحویل کالا به گمرک و درخواست ابطال پروانه و تضمین پیشبینی شده است. در صورتی که کالا از کشور خارج شده باشد نیز مدارک مربوط به خروج باید بهگونهای ارائه شود که امکان احراز انجام تعهد وجود داشته باشد. بنابراین نگهداری اسناد خروج و پیگیری ثبت صحیح اطلاعات در گمرک اهمیت زیادی دارد.
اگر مهلت ورود موقت کالا تمام شود چه اتفاقی میافتد؟
یکی از مهمترین نکات در این رویه، کنترل تاریخ انقضای پروانه است. صاحب کالا باید پیش از پایان مهلت تعیینشده، برای خروج کالا یا در صورت وجود شرایط قانونی، درخواست تمدید اقدام کند. در مقررات عمومی، تمدید پروانه منوط به ارائه درخواست پیش از پایان مهلت اولیه و رعایت شرایط مربوط است.
برای برخی کالاها ممکن است مقررات یا بخشنامههای خاص، مهلت متفاوتی تعیین کنند. به همین دلیل نمیتوان یک مدت ثابت را برای تمام کالاهای ورود موقت در نظر گرفت. در سال ۱۴۰۵ نیز گمرک ایران در مقاطع مختلف اختیاراتی برای تمدید برخی پروانههای ورود موقت به گمرکات اجرایی تفویض کرده است؛ این موارد باید جدا از مقررات عمومی و بر اساس بخشنامه معتبر همان دوره بررسی شوند.
آیا امکان تمدید پروانه ورود موقت وجود دارد؟
در شرایط مشخص، امکان تمدید پروانه ورود موقت وجود دارد، اما تمدید باید پیش از پایان مهلت پروانه درخواست شود. طبق ماده ۷۷ آییننامه اجرایی قانون امور گمرکی، مدت پروانه با درخواست کتبی و پس از موافقت گمرک ایران، در چارچوب مقررات قابل تمدید است و برای تمدیدهای بعدی نیز ممکن است نیاز به اخذ مجوزهای مربوط وجود داشته باشد.
برخی گروههای کالا نیز شرایط اختصاصی دارند. برای نمونه، برای ورود موقت تجهیزات آزمایشگاهی و تجهیزات با فناوری بالا، در صورت دریافت تأییدیههای لازم، مدت مقرر در آییننامه میتواند تا دو سال باشد. همچنین برای برخی ماشینآلات راهسازی و معدنی، بخشنامههای اختصاصی گمرک شرایط و سقف زمانی متفاوتی را تعیین کردهاند. بنابراین پیش از درخواست تمدید باید مقررات مربوط به همان کالا بررسی شود.
ورود موقت ماشینآلات و تجهیزات صنعتی چه شرایطی دارد؟
ماشینآلات و تجهیزات صنعتی یکی از گروههایی هستند که ممکن است برای پروژههای موقت، عملیات عمرانی، معدنی یا فعالیتهای تخصصی از رویه ورود موقت استفاده کنند. در این حالت، مالکیت کالا، محل استفاده، مدت حضور در کشور و هدف از ورود باید با شرایط قانونی رویه مطابقت داشته باشد.
برای برخی ماشینآلات راهسازی و معدنی، گمرک ایران ضوابط اختصاصی برای صدور و تمدید پروانه تعیین کرده است. برای مثال، در یک بخشنامه مربوط به ماشینآلات راهسازی و معدنی، احراز مالکیت، اعتبار پروانه بهرهبرداری معدن یا وجود قرارداد پیمانکاری و کنترل مشخصات کالا از جمله الزامات مطرح شده است. بنابراین برای چنین کالاهایی بررسی بخشنامه تخصصی پیش از ورود اهمیت زیادی دارد.
آیا کالای ورود موقت را میتوان در ایران به فروش رساند؟
ورود موقت به معنای ورود قطعی و آزاد کالا به بازار داخلی نیست. اگر صاحب کالا تصمیم بگیرد کالای ورود موقتشده را در ایران به فروش برساند یا آن را به مصرف قطعی برساند، باید پیش از پایان اعتبار پروانه، تشریفات قانونی مربوط به تبدیل وضعیت کالا را انجام دهد.
بر اساس مقررات، در چنین شرایطی باید درخواست ابطال پروانه ورود موقت و اظهارنامه ورود قطعی ارائه شود و تشریفات عمومی واردات انجام گیرد. حقوق ورودی که قبلاً بهعنوان تضمین یا سپرده پرداخت شده است نیز مطابق مقررات در فرآیند ورود قطعی تعیین تکلیف خواهد شد. در مورد کالاهای مشروط یا غیرمجاز، دریافت مجوزهای قانونی مربوط نیز ضروری است.
مهمترین اشتباهات در استفاده از رویه ورود موقت
اشتباه در انتخاب رویه گمرکی، بیتوجهی به تاریخ اعتبار پروانه و تصور اینکه ورود موقت همان واردات قطعی است، از مهمترین مواردی هستند که میتوانند برای صاحب کالا مشکل ایجاد کنند. همچنین اختلاف مشخصات کالا با اطلاعات درجشده در پروانه یا اسناد مربوط به آن میتواند روند تسویه را با مشکل مواجه کند.
برای مدیریت بهتر ورود موقت و company، بهتر است صاحب کالا از ابتدای ورود یک برنامه مشخص برای کنترل مهلت و تسویه پروانه داشته باشد:
-
ثبت تاریخ صدور و تاریخ پایان اعتبار پروانه
-
بررسی امکان تمدید پیش از رسیدن به تاریخ انقضا
-
نگهداری اسناد مربوط به ورود و خروج کالا
-
تطبیق مشخصات فنی و شمارههای شناسایی کالا
-
پیگیری تسویه پروانه پس از خروج کالا
-
بررسی شرایط تبدیل ورود موقت به ورود قطعی در صورت تغییر برنامه
-
بررسی بخشنامههای جدید در مورد گروههای کالایی خاص
با توجه به اینکه گمرک ایران در سال ۱۴۰۵ در مقاطع مختلف اختیارات تمدید برخی پروانههای ورود موقت را به گمرکات اجرایی واگذار کرده، اتکا به اطلاعات قدیمی بدون بررسی بخشنامههای جدید میتواند باعث تصمیمگیری اشتباه شود. برای هر پرونده باید مقررات عمومی و بخشنامههای اختصاصی قابل اعمال در زمان اقدام، همزمان بررسی شوند.
